Tölur um fjölda heyrnarskertra á Íslandi eru ekki aðgengilegar. Til eru all nákvæmar tölur um fjölda barna en heyrnarlaus eða heyrnarskert börn á Íslandi eru um 170 (0-18 ára). Gera má ráð fyrir því að eitt til tvö börn af hverjum þúsund fæðist heyrnarskert eða heyrnarlaust (Möller & Hederstierna, 2003). Erlendum rannsóknum á tíðni heyrnarskerðingar ber ekki öllum saman. Þannig eru til rannsóknir sem gera ráð fyrir því að fjöldi heyrnarskertra sé allt frá 5% upp í 20% af mannfjölda. Það sem hefur áhrif á þessar tölur eru þau mörk sem sett eru varðandi heyrnarskerðinguna. Ef viðmiðið er ³ 25dB (0,5-4 kHz) hefur verið sýnt fram á að allt að 20% af mannfjölda ná þeim mörkum. Ef hins vegar viðmiðið er ³45 dB (0,5-4 kHz) fækkar heyrnarskertum niður í 5% (Richards & Gleeson, 1999 í Hearing Impairment Among Adults, 2001).
Finnskar rannsóknir benda til þess að um 15% þjóðarinnar sé heyrnarskert en sú tala kemur til með að hækka og verða árið 2020 um 25% þar sem þjóðin eldist. (Hearing Impariment Among Adults, 2001).
Ef skoðuð er heyrnartækjanotkun í nágrannalöndunum þá kemur í ljós að á Bretlandi nota 3,5% íbúa heyrnartæki en aðeins 1% í Finnlandi. Sambærileg tala fyrir Ísland er rúmlega 2%[1]. Á mynd 8.1 má sjá töflu yfir heyrnartækjanotkun nokkurra þjóða.
Bretland 3,5 Danmörk 3,4 Svíþjóð 2,3 Noregur 2,4 Finnland 1,0
Heyrnartækjanotkun segir ekki allt um heyrn þjóðar, þar skiptir einnig máli aðgengi íbúa, verð og fleira. Þannig er til dæmis mjög gott aðgengi að heyrnartækjum í Danmörku engir biðlistar hjá sjúkrahúsum þar sem heyrnardeildir eru, auk þess sem mörg einkarekin fyrirtæki selja heyrnartæki. Aftur á móti eru biðlistar eftir heyrnartækjum bæði í Svíþjóð og Noregi og geta þeir verið allt frá nokkrum mánuðum upp í tvö ár (Arntsen, 2000). Á Íslandi eru heyrnartæki niðurgreidd ef tónmeðalgildi á betra eyranu er ³ 30 dB við tíðnina 0,5-4 kHz. Af þeim tölum sem hér að ofan greinir má gera ráð fyrir að á bilinu 14.000 til 55.000 Íslendinga séu með skerta heyrn allt eftir því hvaða viðmið er notað. Það liggur því fyrir að stór hópur sem þyrfti á heyrnartækjum að halda er ekki að koma til rannsóknar. Ástæður þess eru án vafa margar en heyrnarskerðingin verður hægt og sígandi og sá sem verður fyrir henni er oft sá síðasti sem verður var við að hann er farinn að tapa heyrn. Þetta leiðir til þess að einstaklingar eru oft að skila sér seint inn sem hefur þær afleiðingar að erfiðara verður að venjast heyrnartækjunum. Því lengur sem beðið er með að gera eitthvað því erfiðara verður að aðlagast heyrnartækjum.
Skjólstæðingum HTÍ má skipta í grófum dráttum í tvennt; börn og eldri borgarar. Ef tölur um komur á HTÍ eru skoðaðar kemur í ljós að um helmingur þeirra sem leita eftir þjónustu eru 75 ára eða eldri næst stærsti hópurinn er 65 ára og eldri og síðan börn sem eru um 20% af skjólstæðingum stofnunarinnar. Áætlanir gera ráð fyrir því að hlutfall Íslendinga sem eru 65 ára og eldri muni aukast um 2% á næstu árum og á árinu 2010 verði 12% þjóðarinnar 65 ára eða eldri (Kiander & Östring 2001).
Eyrnasuð eða tinnitus er algengt einkenni sem flestir hafa fundið fyrir einhverntímann á lífsleiðinni. Til eru þeir sem hafa viðvarandi eyrnasuð og eru vegna þess þjáðir en talið er að 10 - 15% einstaklinga þjáist af því sem kallað er ,,oderate tinnitus sem er stöðugt suð fyrir eyrum. Að auki er talið að um 1,5 - 2% þjáist af slæmum tinnitus. Þetta bendir til þess að um 4.500 til 6.000 Íslendinga þjáist af tinnitus. Enginn einn aðili hefur þjónað þessum einstaklingum en nú eru uppi hugmyndir um að komið verði á fót ákveðinni miðstöð hjá HTÍ sem sinni þessum málefnum og hefur verið farið fram á fjárveitingu í þetta verkefni á árinu 2006.
--------------------------------------------------------------------------------
[1] Á síðastliðnum fjórum árum hafa að meðaltali 1250 einstaklingar fengið heyrnartæki hjá HTÍ. Ef marka má heyrnartæki sem koma inn til viðgerðar hjá HTÍ er talsvert magn af mun eldri tækjum í notkun. Út frá þessum upplýsingum má gera ráð fyrir því að um 6000 einstaklingar noti heyrnartæki.
